رده:اعلام حریق: تفاوت میان نسخه‌ها

اعلام حریق به مجموعه‌ای از سامانه‌های تشخیص، پایش و اعلام وضعیت اضطراری گفته می‌شود که با هدف کشف زودهنگام حریق و ارائهٔ هشدار سریع به اشخاص، سیستم‌های کنترلی و تجهیزات ایمنی طراحی و پیاده‌سازی می‌شوند. طراحی، نصب و بهره‌برداری از این سیستم‌ها مطابق استانداردهای بین‌المللی مانند NFPA 72، EN 54، UL 864 و BS 5839 انجام می‌گیرد. سامانهٔ اعلام حریق از اجزای کلیدی استراتژی ایمنی ساختمان، حفاظت تأسیسات صنعتی و مدیریت ریسک در واحدهای نفت، گاز، پتروشیمی، نیروگاهی و دیتاسنترها محسوب می‌شود.

سیستم اعلام حریق از چهار زیرسامانهٔ اصلی تشکیل می‌شود:

1. تشخیص (Detection)
2. کنترل (Fire Alarm Control Unit – FACU)
3. اعلان (Notification Appliances)
4. انتقال فرمان و یکپارچه‌سازی (Interfacing & Integration)

این اجزا در قالب توپولوژی‌های زون‌بندی، حلقه آدرس‌پذیر یا شبکه‌ای توزیع‌شده در سایت پیاده‌سازی می‌گردند.

تشخیص حریق در سامانه‌های حرفه‌ای بر مبنای مفاهیم مهندسی حسگرها و تحلیل سیگنال انجام می‌شود:

• فتوالکتریک (Optical / Photoelectric)

مبتنی بر پخش نور (Light Scattering) جهت تشخیص ذرات دود سبک و متوسط.

• یونیزاسیون (Ionization)

مناسب برای دود ریز و آتش‌های شعله‌ور (Flaming Fire).

• لیزری / High‑Sensitivity (Aspirating Systems – ASD/VEA)

برای محیط‌های خاص، اتاق سرور، مراکز داده، تابلوهای برق و اتاق‌های MCC با نیاز به تشخیص بسیار زودهنگام.

• Fixed Temperature
• Rate‑of‑Rise
• Linear Heat Detection Cable مناسب تونل‌ها، نوار نقاله، تاسیسات حرارتی.

برای صنایع پرخطر:

• UV
• IR
• UV/IR
• Multi‑Spectrum IR (MIR/Triple‑IR)

این تجهیزات در محیط‌های Class I / Division / Zone بر اساس استانداردهای ATEX و IECEx نصب می‌شوند.

برای تشخیص گازهای قابل اشتعال، سمی یا محصولات احتراق ناقص.

با ترکیب الگوریتمی دادهٔ دود، حرارت و CO جهت کاهش خطاهای کاذب (False Alarm Management).

دو معماری اصلی وجود دارد:

• مناسب پروژه‌های کوچک و متوسط
• زون‌بندی به صورت گروهی
• عدم تشخیص نقطهٔ دقیق رخداد

• تشخیص قطعه یا دتکتور به‌صورت نقطه‌ای
• قابلیت کشف خطا، آلودگی حسگر، قطع حلقه و ایزولاسیون
• پشتیبانی از شبکه‌های توزیع‌شده (Networked Panels)
• امکان یکپارچه‌سازی با سیستم‌های BMS، HVAC، FM200، اگزاست فن و کنترل دسترسی

• آژیر صوتی (Sounder)
• فلاشر (Beacon)
• آژیر-فلاشر ترکیبی (Sounder‑Beacon)
• سیستم‌های PA/VA (Public Address & Voice Alarm)

برای ساختمان‌های پیچیده و مراکز شلوغ، اعلان صوتی هوشمند الزامی است.

سیستم اعلام حریق معمولاً با زیرسیستم‌های زیر یکپارچه می‌شود:

• اطفای گازی (FM‑200، NOVEC1230، CO2)
• اسپرینکلر و پمپ‌های آتش‌نشانی
• سیستم‌های تهویه و کنترل دود (Smoke Management)
• کنترل تردد (Access Control)
• اینترفیس BMS و SCADA
• سیستم‌های قطع برق اضطراری، ژنراتور و UPS

این اتصال‌ها با ماژول‌های I/O، Isolator و رابط‌های پروتکلی انجام می‌شود.

• NFPA 72 – طراحی و عملکرد سیستم اعلام حریق
• EN 54 – استاندارد اروپایی تجهیزات
• UL 268 / UL 521 / UL 464 – تأییدیه‌های تجهیزات تشخیص و اعلان
• BS 5839 – راهنمای طراحی، نصب و نگهداری
• NFPA 70 (NEC) – الزامات سیم‌کشی الکتریکی
• NFPA 75/76 – الزامات مراکز داده
• NFPA 101 – کد ایمنی افراد (Life Safet Code)

• صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و پالایشگاهی
• نیروگاه‌ها و پست‌های فشار قوی
• مراکز داده و اتاق‌های کنترل
• کارخانه‌ها و سوله‌های صنعتی
• ساختمان‌های مسکونی بلندمرتبه
• بیمارستان‌ها و مراکز درمانی
• انبار مواد قابل اشتعال
• فرودگاه، مترو و پایانه‌های حمل‌ونقل